سرویس‌های خبری

خبر

شناسه خبر :

۲۱۴۳۹

تاریخ انتشار :

۱۳۹۸/۰۴/۱۷ ۱۶:۲۹

وقتی نقدینگی بیشتر می‌شود، جیب ما پرپول‌تر می‌شود؟



با توجه به افزایش نقدینگی به ۱۸۸۲ هزار میلیارد تومان، شاید این تصور در ذهن مردم عام ایجاد شود که با وجود افزایش حجم پول در جامعه، باید مردم هم پولدارتر می‌شدند؟ اما نکته این‌جاست که در اسفند ۹۷ خانوارهای کشور به طور میانگین ۴۷.۵ درصد بیشتر از اسفند ۹۶ هزینه کرده‌اند.

خبرآنلاین نوشت: ۱۸۸۲ هزار میلیارد تومان؛ تازه‌ترین آماری است که از حجم نقدینگی منتشر شده است. این آمار را به تازگی بانک مرکزی منتشر کرده، به طوری که سرعت پیشروی نقدینگی در سال ۹۷ معادل ۲۳.۱ درصد گزارش شده که نسبت به سال ۹۶، یک درصد تندتر است.

نکته‌ای که در میان آمار بانک مرکزی قابل تامل است، این‌که رشد پول در سال ۹۷ یک رکورد حداقل ۱۰ ساله و احتمالا کم‌سابقه در اقتصاد ایران برجای گذاشته است. به عبارتی، رشد سالانه حجم پول معادل ۴۶.۵ درصد بوده و این در حالی است که رشد حجم شبه‌پول برابر با ۱۹.۶ درصد شده تا برای نخستین‌بار در طول دهه اخیر به زیر ۲۰ درصد برسد.

براساس علم اقتصاد، به مجموع پول و شبه‌پول یعنی سپرده‌های بانکی، نقدینگی گفته می‌شود. پول بالاترین درجه نقدشوندگی را دارد و به عبارتی، با پول به سرعت می‌توان هر آنچه را که آماده فروش است، تهیه کرد. شبه‌پول نیز گونه‌ای از دارایی‌های پولی است که قدرت نقدشوندگی آنها به اندازه پول نیست. به بیان دیگر، هرگونه پولی که در بانک سپرده شده، اما امکان برداشت از آن به زمان خاصی محدود شده، شبه‌پول است.

نقدینگی با اقتصاد چه می‌کند؟

با این اوصاف و با توجه به افزایش نقدینگی به ۱۸۸۲ هزار میلیارد تومان، شاید این تصور در ذهن مردم عام ایجاد شود که با توجه به این‌که حجم پول در جامعه افزایش یافته، باید مردم هم پولدارتر می‌شدند؟ اما نکته این‌جاست که با وجود رشد کم‌سابقه پول در سال گذشته، کشور تورم بالا را شاهد بود و بنا به گزارش مرکز آمار ایران، نرخ تورم دوازده ماهه منتهی به اسفند سال گذشته ۲۶.۷ درصد بود. در این میان، در اسفند ۹۷ درصد تغییر شاخص کل نسبت به ماه مشابه سال ۹۶ حدود ۴۷.۵ درصد اعلام شد و این نشان می‌دهد که خانوارهای کشور به طور میانگین ۴۷.۵ درصد بیشتر از اسفند ۹۶ برای خرید یک مجموعه کالا و خدمات یکسان هزینه کرده‌اند.

اما چگونه نقدینگی روی تورم اثر می‌گذارد؟ علم اقتصاد می‌گوید هر چه رشد نقدینگی بیشتر شود، تقاضا برای کالا و خدمات بیشتر می‌شود، اما به دلیل آنکه در کوتاه‌مدت عرضه کالا و خدمات محدود است، منجر به تورم می‌شود. به عبارتی، هر چه پول در دست مردم بیشتر باشد، سرعت انجام مبادلات تجاری افزایش می‌یابد. این در حالی است که در مقابل، همواره در جامعه مقدار مشخصی کالا و خدمات وجود دارد که مقدار پول در دست مردم باید با آن متناسب باشد. بنابراین در صورتی که مقدار پول بیشتر از کالا و خدمات موجود باشد، مردم همان میزان محصول را باید با پول بیشتری خریداری کرده و قیمت‌ها در جامعه بالا می‌رود و برعکس.

در عین حال، پول زیاد، تقاضای مردم برای خرید کالاها و خدمات مختلف را افزایش می‌دهد و اگر محصولات تولیدکنندگان داخلی به اندازه کافی نباشد، راه را برای ورود کالاهای خارجی ارزان‌قیمت باز کرده و رفته رفته مردم کالاهای خارجی را جایگزین کالای داخلی می‌کنند که پیامد آن، کاهش تولید داخلی و افزایش بیکاری است.

مسیری که نقدینگی را بالا می‌برد

نقدینگی از دو مسیر بالا می‌رود؛ یکی از مسیر پایه پولی بانک مرکزی، یعنی میزان پولی که بانک مرکزی به اقتصاد تزریق می‌کند. مسیر دیگر نیز گردش پول در جامعه است. خلق پول توسط نظام بانکی انجام می‌شود و منشا گردش پول در جامعه است. وقتی دولت برای تامین نیازهای خود از خود جامعه پول جمع کند و مالیات بگیرد، این نقدینگی به میزان زیادی افزایش پیدا نمی‌کند. اما اگر دولت از بانک مرکزی پول بگیرد، چند برابر رقم دریافتی به نقدینگی تبدیل می‌شود.

تحلیلگران اقتصادی معتقدند یکی دیگر از عواملی که باعث شده میزان نقدینگی بالا برود، اشتباه آماری در محاسبه میزان نقدینگی بوده است؛ چراکه بانک مرکزی در دولت قبلی به اشتباه آمار نقدینگی موجود در موسسات مالی و اعبتاری غیرمجاز را در آمار نقدینگی به حساب نمی‌آورد. این در حالی است که بخشی از حجم پول موجود در جامعه در دست مردم، موسسات مجاز و بانک‌ها و بخشی هم در دست موسسات غیرمجاز است.

خلق نقدینگی چگونه مدیریت شود؟

در حال حاضر وضعیت نقدینگی در جامعه امروز ایران به حدی رسیده که از آن به عنوان بحران یاد می‌شود؛ تا جایی که تورم، تولید و اشتغال را هدف قرار داده است. بر این اساس، برای کنترل نقدینگی موجود، برخی تحلیلگران اقتصادی پیشنهاد می‌کنند که با هدف کنترل سفته‌بازی و ورود نقدینگی به بازار ملتهب دارایی‌ها اعم از ارز، طلا، املاک و مستغلات، لازم است که سپرده‌های کلان و تراکنش‌های آنها کنترل شده و مجوز افتتاح سپرده‌های سرمایه‌گذاری دو ساله و بالاتر داده شود.

در همین حال، فروش اوراق و دارایی‌های دولتی و سپرده‌گذاری منابع حاصله در بانک‌ها با هدف جمع‌آوری نقدینگی مردم و وارد نکردن آن به اقتصاد، در کنار اجرای مالیات‌ستانی از عایدی سرمایه و ثبات بخشی به بازار ارز و سکه نیز می‌تواند راهکارهای موثر کنترل نقدینگی موجود باشد.

 اما برای مدیریت خلق نقدینگی جدید نیز اقداماتی همچون اعمال محدودیت بر رشد ترازنامه بانک‌ها به ویژه بانک‌های مشکل‌دار، نظارت شدید بر بانک‌ها به منظور ممانعت از ورود در فعالیت‌های سفته‌بازانه توسط شرکت‌های زیرمجموعه و سایر اشخاص مرتبط و کنترل اعطای تسهیلات کلان توسط مقام ناظر ضروری است؛ اگرچه کاهش نرخ سود سپرده‌های کوتاه‌مدت را نیز نباید فراموش کرد.

کلید واژگان

تبلیغات











پربازدیدترین ها

روایت عباس عبدی از زمانی که دولت ماجرای سقوط هواپیما را فهمید



بزرگ‌ترین ارتش‌های جهان کدامند؟ / ایران در جایگاه هشتم + اینفوگرافی



نامزدهای نهایی اسکار ۲۰۲۰ معرفی شدند



ترامپ گفت ما زدیم شما زدید تمام شد/ایران و آمریکا مذاکره نخواهند کرد



پیامدهای راهبردی حمله موشکی ایران/ محمدعلی رفیعی



چگونه به ملت بگوییم نباید به رسانه‌های بیگانه رو بیاورید؟



بر اثر بروز خطای انسانی و به صورت غیر عمد، هواپیمای اوکراین مورد اصابت قرار گرفت



حواستان باشد در پمپ بنزین ضرر نکنید



هم قالیباف تایید صلاحیت شد هم پزشکیان و مجید انصاری /نعمتی، قاضی پور و تابش در لیست ردصلاحیت شدگان



رئیس جمهور کجاست؟




آخرین اخبار

رئیس دفتر مقام معظم رهبری: حداقل ۱۰۰ کاور جسد از پایگاه عین الاسد خارج شده است



شورای سیاست‌گذاری باید به قول خود عمل کند و به هر قیمتی لیست ندهد



می‌توانیم در تهران لیست کامل دهیم/ در حوزه‌هایی که نامزد اصلاح‌طلب نداریم از کسی حمایت نمی‌کنیم



اصلا معلوم نیست چه کسی لیدر اصلاح طلبان است؟/اکنون اصلاح‌طلبان با اصولگرایان چه تفاوتی دارند؟



10 کشور برتر دنیا برای رشد و تربیت فرزندان



سندرم پای بی‌قرار؛ از علائم تا درمان



پیرترین فرد جهان چند ساله است؟



تقویت بدن در فصل زمستان



گرمای سوزان موشک های سپاه را حس کردید؟ /هرگز برای آزمون ایران تصمیم نگیرید



واکنش باشگاه پرسپولیس به پیشنهاد گل‌محمدی به مهاجم استقلال



دستگیری قاتل فراری در فرودگاه امام



گلایه‌های بازیگر «خانه سبز»: به کلی فراموش شده‌ام



برای مقابله با پیری، این خوراکی را مصرف کنید



کرانچار: فدراسیون نه، کمیته فنی را مقصر شکست تیم امید بدانید/ استیلی اصرار داشت بازیکنان مورد نظر خودش را دعوت کنم



پورتو و رم؛ زمینه ساز انتقال رویایی مهدی طارمی



یدالله طاهرنژاد: تجربه نشان داده رایزنی با شورای نگهبان تاثیری ندارد/ طرح سرا مورد اصلاحات اساسی قرار گرفته است



بهشتی‌پور: فعال‌سازی «مکانیسم حل اختلاف» آغاز یک روند سه تا چهار ماهه است



آیا الکویت نمی‌خواهد در ایران با استقلال بازی کند؟



پامپئو: آیت‌الله سیستانی مرجع هدایت و الهام بخش عراقی‌ها است



آیا حقوق نمایندگان رد صلاحیت شده در ۴ ماه آینده حلال است؟






درباره ما

اصلاحات پرس رسانه ای است وابسته به جریان اصلاحات به ویژه جوانان اصلاح طلب که در راستای مطالبات اصلاح طلبانه مردم ایران به فعالیت رسانه ای مشغول است.

با ما در تماس باشید




ما را در شبـکه های اجتماعی دنبال کنید

Instagram Twitter Telegram rss

نقل مطالب با ذکر منبع بلامانع است
Copyright © 2018 www.EslahaatPress.com, All rights reserved